Bir kayıt cihazının teknik özelliklerine baktığınızda “H.265”, “H.264” ya da “H.265+” gibi ifadeler görürsünüz. Bunlar video sıkıştırma standartlarıdır ve güvenlik kamerası sisteminde doğrudan kayıt süresini, ağ yükünü ve maliyeti etkiler. Bu yazıda H.265 ve H.264 arasındaki farkı, hangi durumda hangisinin seçilmesi gerektiğini ve dikkat edilmesi gereken noktaları sade bir dille anlatıyoruz.

Kapak görseli: H.265 gibi kodekleri destekleyen bir PoE ağ kayıt cihazı (NVR) örneği. Fotoğraf: Smart Home Perfected, CC BY 2.0, Wikimedia Commons.

Sıkıştırma (kodek) neden gerekli?

Sıkıştırılmamış video çok büyük veri üretir; ham halde birkaç kameranın görüntüsü bile harddiski dakikalar içinde doldurabilir. Kodek adı verilen yöntemler, görüntüdeki tekrar eden bilgiyi (sabit arka plan gibi) atarak veriyi küçültür. Güvenlik kamerası görüntüsü büyük ölçüde sabit bir arka plandan oluştuğu için sıkıştırmadan çok fayda görür.

H.264 (AVC) nedir?

H.264, uzun yıllardır güvenlik sistemlerinde standart olan kodektir. Neredeyse her kamera, kayıt cihazı, tarayıcı ve mobil cihaz bu kodeki sorunsuz çözebilir. Uyumluluğu çok yüksektir; eski ekipmanla çalışan ya da farklı markaları bir araya getiren sistemlerde güvenli bir seçimdir.

H.265 (HEVC) nedir?

H.265, daha yeni bir standarttır ve aynı görüntü kalitesini genellikle daha düşük bit hızıyla sunmayı hedefler. Yani aynı görüntü için daha az veri üretir. Üreticiler önemli oranda tasarruf ifade eder; gerçek kazanç sahnenin hareket miktarına, ayarlara ve kameraya göre değişir. Kayıt cihazı ve kamera bu kodeki destekliyorsa aynı diske daha fazla gün kayıt sığdırabilir ya da aynı kayıt süresi için daha küçük (ucuz) disk kullanabilirsiniz.

Kayıt süresine etkisi

Kayıt süresi, bit hızıyla ters orantılıdır. Bit hızı azaldıkça aynı disk daha uzun süre yeter. Örneğin sekiz kameranın hepsi 4 Mbps ile kayıt yaparken bir disk yaklaşık 11 günü doldurabiliyorsa, kalite kaybı olmadan bit hızı 2 Mbps’ye düşürüldüğünde aynı disk yaklaşık iki katı süre yetebilir. Bu hesabın adım adım nasıl yapıldığını kayıt süresi hesaplama rehberimizde bulabilirsiniz. Önemli olan, tasarrufun otomatik gelmediğidir; kameranın ayarında kodek olarak H.265 seçilmeli ve bit hızı uygun belirlenmelidir.

Karşılaştırma tablosu

Özellik H.264 H.265
Uyumluluk Çok yüksek; hemen her cihazda çalışır Yaygın ama eski cihazlarda destek eksik olabilir
Veri miktarı Daha fazla Genellikle daha az
Çözme (izleme) yükü Düşük Daha yüksek; eski bilgisayar ve telefonlarda zorlanabilir
Depolama ve ağ ihtiyacı Daha yüksek Daha düşük
Ne zaman uygun? Karışık/eski ekipmanlı sistemler Yeni sistemler, çok kameralı kurulumlar, yüksek çözünürlük

Hangi durumlarda H.265 daha mantıklı?

Dikkat edilmesi gerekenler

  1. Uçtan uca destek: Kamera H.265 çıkış veriyor olsa da kayıt cihazı bunu desteklemiyorsa sistem H.264’e düşer ya da kayıt hiç yapılmaz. Kamera, kayıt cihazı ve izleme yazılımının hepsini kontrol edin. DVR/NVR farkları için NVR ile DVR yazımıza bakabilirsiniz.
  2. Üretici “plus” kodekleri: Bazı üreticiler “H.265+” ya da “akıllı kodek” gibi adlarla kendi ek sıkıştırma özelliklerini sunar. Bunlar genellikle üreticinin kendi cihazlarıyla en iyi çalışır; farklı marka cihazlar arasında uyumluluk garantisi yoktur.
  3. Kare hızı ve kalite: Bit hızını çok düşürmek, hareketli sahnelerde bulanıklığa neden olur. Test kaydı alıp gece ve gündüz görüntüsünü karşılaştırın.
  4. İzleme cihazı: H.265, çözmek için daha fazla işlemci gücü ister. Eski bir telefon ya da bilgisayarda görüntü takılıyorsa alt akışı (sub stream) H.264 yapmak çözüm olabilir.
  5. Kayıt cihazı disk kapasitesi: Tasarruf, diski küçültmek için değil kayıt süresini artırmak için de kullanılabilir. İki seçenek arasında tercih yapın. Disk seçimi için kayıt cihazı ve harddisk rehberi faydalıdır.

Özet

H.264 evrensel uyumluluk ve düşük çözme yükü sunar; H.265 ise özellikle yüksek çözünürlüklü ve çok kameralı sistemlerde depolama ve ağ tasarrufu sağlar. Yeni bir sistem kuruyorsanız ve cihazlar destekliyorsa H.265 çoğunlukla daha akıllı bir tercihtir. Mevcut karışık ekipmanla çalışıyorsanız H.264’ü korumak sorun çıkarmaz. Sonuçta doğru seçim; kayıt süresi hedefiniz, kullandığınız cihazlar ve bütçenizin ortak noktasında belirlenir.