“Bu kayıt cihazına kaç TB harddisk takmalıyım, kamera görüntüleri kaç gün saklanır?” Bu, güvenlik kamerası alanların en sık sorduğu sorulardan biridir. Cevap tahmin değil, basit bir hesaptır. Bu yazıda güvenlik kamerası kayıt süresi hesaplama yöntemini, örnek rakamlarla ve kapasiteyi etkileyen ayarlarla birlikte adım adım anlatıyoruz.

Kapak görseli: Kayıt cihazlarında kullanılan türden dahili bir harddisk (HDD). Fotoğraf: Gpkp, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.

Hesabın dayandığı üç değer

Kayıt süresi üç temel değişkenle belirlenir: harddisk kapasitesi, kamera sayısı ve her kameranın bit hızı (saniyede ürettiği veri miktarı). Bit hızı, çözünürlük, kare hızı (FPS), sıkıştırma türü ve görüntüdeki hareket miktarı ile şekillenir. Bu değeri kayıt cihazının ya da kameranın arayüzünde “bit rate” ya da “bitrate” başlığı altında Mbps cinsinden görürsünüz.

Kayıt süresi hesaplama formülü

Bir kameranın günlük veri ihtiyacı yaklaşık şu şekilde hesaplanır:

  • Bit hızı (Mbps) ÷ 8 = saniyede megabayt (MB/s)
  • MB/s × 86.400 (bir gündeki saniye) = günlük megabayt
  • Günlük MB ÷ 1000 ≈ günlük gigabayt (GB)

Örnek 1: Bir kamera 4 Mbps ile kaydediyorsa 4 ÷ 8 = 0,5 MB/s eder. Günlük ihtiyaç 0,5 × 86.400 = 43.200 MB, yani yaklaşık 43 GB olur. Sekiz kamera için günlük yaklaşık 346 GB gerekir. 4 TB’lık bir harddisk (yaklaşık 4.000 GB) bu durumda kabaca 11–12 gün kayıt tutar.

Örnek 2: Aynı sekiz kamera daha verimli bir sıkıştırma ile 2 Mbps kayıt yaparsa günlük ihtiyaç yarıya iner, yaklaşık 173 GB olur ve 4 TB’lık disk kabaca 23 gün yeter. Sıkıştırmanın etkisi için H.265 ve H.264 karşılaştırması yazımıza bakabilirsiniz.

Örnek 3: Dört kamera, 2 Mbps: günlük yaklaşık 86 GB. 2 TB’lık disk ile kabaca 23 gün.

Bu rakamlar örnektir; gerçek bit hızı kameranızın ayarına ve sahnenin hareketine göre değişir. Yine de planlama için çok işe yarar bir başlangıç noktasıdır.

Kapasiteyi gerçekten etkileyen ayarlar

  1. Çözünürlük: 4 MP bir kamera, 2 MP’ye göre çok daha fazla veri üretir. Gereksiz yüksek çözünürlük kayıt süresini kısaltır. Bkz. çözünürlük rehberi ve 4K kamera ne zaman gerekli.
  2. Kare hızı: 25 FPS yerine 12–15 FPS kaydetmek, birçok iç mekân uygulamasında görüntü kalitesini belirgin bozmadan depolamayı azaltır.
  3. Kayıt modu: Sürekli kayıt yerine hareket algılamalı ya da zamanlanmış kayıt kullanırsanız, sakin saatlerde disk boşuna dolmaz.
  4. Bit hızı türü: Sabit bit hızı (CBR) kayıt süresini öngörülebilir yapar; değişken bit hızı (VBR) ise sakin sahnelerde tasarruf sağlar ama hareketli sahnelerde tüketimi artırır.
  5. Ana ve alt akış: Kayıt genellikle ana akıştan yapılır; alt akış canlı izleme içindir ve depolamaya etkisi azdır.

Hesaplarken unutulan noktalar

Üretici “4 TB” yazsa da işletim sistemi ve kayıt cihazı biçimlendirdikten sonra kullanılabilir alan biraz azalır. Ayrıca disk dolduğunda cihaz en eski kayıtların üzerine yazar; bu döngü sizin “kayıt süresi” hedefinizi belirler. Bu yüzden hesap sonucunda çıkan güne en az %10 güvenlik payı ekleyin. Ayrıca kayıt cihazının desteklediği maksimum disk kapasitesini ve disk sayısını ürün teknik özelliklerinden kontrol edin; her cihaz her kapasiteyi tanımaz.

Doğru disk seçimi

Normal bilgisayar diskleri 7/24 yazma işine göre tasarlanmadığından, kayıt cihazlarında genellikle gözetim (surveillance) sınıfı diskler tercih edilir. Bu diskler sürekli yazma ve çok kanallı kayıt için optimize edilir. Marka ve model seçimi ve kapasite planlaması için kayıt cihazı ve harddisk seçimi rehberimizi okuyabilirsiniz. Bulut ile yerel kaydı karşılaştırmak istiyorsanız bulut kayıt mı yerel kayıt mı yazımız da yol gösterici.

Hızlı planlama adımları

  1. Kamera sayınızı ve kaç gün saklamak istediğinizi belirleyin.
  2. Kamera başına bit hızını cihaz arayüzünden öğrenin.
  3. Günlük GB ihtiyacını hesaplayıp gün sayısıyla çarpın.
  4. %10-20 güvenlik payı ekleyin ve bir üst disk kapasitesine yuvarlayın.
  5. Cihazın disk kapasitesi sınırını kontrol edin.

Kayıt süresi hesabını sistem kurulmadan yapmak, sonradan disk eklemek zorunda kalmanızı önler. Böylece ihtiyaç duyduğunuz anda görüntülerin gerçekten var olduğundan emin olursunuz.

Sık yapılan hatalar

  • Bit hızını varsayılan bırakmak: Bazı kameralar yüksek bit hızıyla gelir; görüntü kalitesinde belirgin fark yaratmadan disk kapasitesini hızla tüketir. Ayarları bir kez gözden geçirmek çoğu zaman aynı diske daha fazla gün sığdırır.
  • Tüm kameralara aynı ayarı vermek: Sakin bir koridor kamerası ile hareketli bir kapı kamerasının ihtiyacı aynı değildir. Kritik kameralara yüksek, ikincil kameralara daha düşük değerler verilebilir.
  • Disk sağlığını izlememek: Kayıt cihazı arayüzünde disk durumu ve hata uyarıları bulunur. Bir disk arızalandığında kayıt durabilir; düzenli kontrol edin. Ayrıntılar için bakım rehberimize bakabilirsiniz.
  • Elektrik kesintisini düşünmemek: Ani kapanmalar diskin ve kaydın zarar görmesine yol açabilir; kesintide kamera sistemi nasıl çalışır yazımızdaki önlemleri değerlendirin.